Đại cương về kim loại chuyển tiếp dãy thứ nhất
Dãy kim loại chuyển tiếp thứ nhất có cấu hình 3d đặc trưng, tính chất vật lí đa dạng và nhiều ứng dụng.
Hiểu bài
Kim loại chuyển tiếp dãy thứ nhất gồm chín nguyên tố chu kì 4 từ Sc $(Z=21)$ đến Cu $(Z=29)$. Cấu hình electron liên quan phân lớp 3d và 4s; các ví dụ đọc rõ gồm Fe $[Ar]3d^64s^2$, Cr $[Ar]3d^54s^1$, Cu $[Ar]3d^{10}4s^1$. Nhiều kim loại trong dãy khó nóng chảy, khá cứng, nặng và dẫn điện, dẫn nhiệt tốt. Bảng số liệu cho V nóng chảy ở 1 917 °C, Cr 1 907 °C; Cr có độ cứng 8,5 trên thang kim cương 10; Cu có độ dẫn điện tương đối 57,1 khi Hg bằng 1. Các tính chất dẫn tới ứng dụng trong thiết bị nhiệt, hợp kim cứng, vật liệu hàng không, dây dẫn và đồ gia dụng. Ion chuyển tiếp thường được nhận biết qua màu ion, kết tủa hoặc phức chất.
Bảng tính chất và ứng dụng kim loại chuyển tiếp SGK trang 131
Nguồn sách giáo khoa
Hóa học 12 · NXB Giáo dục Việt Nam
