Thiết kế bào tồn di sản kiến trúc
Thiết kế bảo tồn dựa trên nghiên cứu giá trị và hiện trạng để chọn phương pháp phù hợp, duy trì tính toàn vẹn và khả năng thích ứng của di sản.
Hiểu bài
Yêu cầu cần đạt
Bài học yêu cầu nhận biết đặc điểm của bảo tồn di sản kiến trúc; xác định di sản cần bảo tồn để thực hành dự án hoặc sản phẩm mĩ thuật; nhận định vai trò của bảo tồn trong giáo dục thẩm mỹ và phát triển nghệ thuật truyền thống; khơi gợi lòng tự hào dân tộc và ý thức gìn giữ, phát huy giá trị văn hoá.
Khám phá
Bảo tồn di sản kiến trúc là công việc nghiên cứu, tìm hiểu để nhận thức rõ giá trị và ý nghĩa của di tích kiến trúc. Từ đó, người thực hiện đưa ra các giải pháp nhằm duy trì sự tồn tại lâu dài và tính toàn vẹn của di tích, như bảo vệ, bảo quản, sửa chữa, phục chế và tu bổ. Bảo tồn còn bao gồm các giải pháp nâng cao khả năng thích ứng của di tích với những điều kiện mới.
Sơ đồ các giải pháp bảo tồn di sản kiến trúc, từ vòng tròn 'BẢO TỒN DI SẢN' tỏa ra các nhánh 'TU BỔ', 'TRÙNG TU', 'THÍCH ỨNG' và các ô như 'BẢO DƯỠNG', 'BẢO VỆ', 'BẢO QUẢN'. SGK trang 18
Những phương pháp đặc thù
Tu bổ, bảo quản nhằm phòng ngừa và hạn chế nguy cơ hư hỏng mà không làm thay đổi các yếu tố nguyên gốc; không xoá bỏ yếu tố hoặc giá trị nguyên trạng.
Bảo tồn, trùng tu từng phần hoặc toàn phần là tái lập hình thức của di sản một cách chuẩn xác như tại một thời điểm xác định trong quá khứ, bằng cách loại bỏ thay đổi không phù hợp hoặc bổ sung bộ phận đã mất.
Bảo tồn thích ứng bảo vệ giá trị của công trình, di sản kiến trúc nhưng vẫn bảo đảm khả năng thích ứng với môi trường và xã hội đang thay đổi.
Liên Hoa Đài thuộc quần thể chùa Diên Hựu ở Hà Nội được nêu như một ví dụ về phục dựng: tư liệu gồm hình ảnh năm 1898, tình trạng bị phá huỷ năm 1954, bản vẽ do kiến trúc sư Louis Bezacier ghi chép đầu thế kỉ XX và hình ảnh công trình được phục dựng năm 1955. Hoạt động đi kèm yêu cầu sưu tầm hình ảnh, tài liệu về quá trình bảo tồn, trùng tu một di sản.
Thảo luận và vận dụng
Các câu hỏi cuối bài tập trung vào ý nghĩa, phương pháp đặc thù, quy trình cơ bản, lợi ích cộng đồng và điều học sinh có thể vận dụng khi tham quan di sản địa phương. Nhiệm vụ vận dụng là chọn một di sản để khảo sát, xây dựng bộ tư liệu gồm ảnh tổng thể cảnh quan, ngoại thất, nội thất, chi tiết kiến trúc nghệ thuật; tư liệu về lịch sử hình thành, biến đổi và các lần tu bổ; sau đó dựng lại hình dạng nguyên gốc bằng bản vẽ hoặc mô hình.
Nguồn sách giáo khoa
Mĩ thuật 12 - Kiến trúc · NXB Giáo dục Việt Nam
