Định luật bảo toàn động lượng
Động lượng toàn phần của hệ kín được bảo toàn; va chạm đàn hồi và va chạm mềm khác nhau về trạng thái và sự biến đổi động năng.
Hiểu bài
Hệ kín là hệ không chịu ngoại lực hoặc các ngoại lực tác dụng lên hệ cân bằng nhau. Với hệ kín, động lượng toàn phần được bảo toàn:
$$\vec p_{trước}=\vec p_{sau}.$$
Định luật có thể suy ra cho hai vật tương tác từ định luật 2 và định luật 3 Newton, rồi mở rộng cho hệ nhiều vật.
Sơ đồ va chạm đàn hồi của hai xe A và B: trước va chạm A chạy với v, B đứng yên; sau va chạm A dừng, B chuyển động với v. SGK trang 114
Trong va chạm đàn hồi, các vật tách nhau sau va chạm; ví dụ nguồn mô tả hai vật giống nhau, một vật ban đầu chuyển động còn vật kia đứng yên, sau đó chúng trao đổi trạng thái chuyển động. Trong va chạm mềm, các vật dính vào nhau và chuyển động cùng vận tốc sau va chạm.
Động lượng toàn phần được bảo toàn trong cả hai kiểu va chạm nếu hệ kín. Tuy nhiên, động năng không nhất thiết bảo toàn trong va chạm mềm vì một phần năng lượng chuyển sang biến dạng, nhiệt hoặc âm.
Nguồn sách giáo khoa
Vật lí 10 · NXB Giáo dục Việt Nam
