Biến dạng của vật rắn

Môn: Vật líKhối: Lớp 10Nguồn SGK: trang 128-130
Xem trang sách
Tóm tắt

Vật rắn có thể biến dạng kéo hoặc nén; trong giới hạn đàn hồi, lực đàn hồi của lò xo tuân theo $F=k|\Delta\ell|$.

Hiểu bài

Khi ngoại lực làm vật rắn thay đổi hình dạng hoặc kích thước, vật bị biến dạng. Nếu bỏ ngoại lực mà vật lấy lại hình dạng và kích thước ban đầu, đó là biến dạng đàn hồi. Giới hạn mà trong đó vật còn giữ tính đàn hồi gọi là giới hạn đàn hồi.

Một người đang nhảy bungee lơ lửng trên hồ xanh giữa thung lũng, dây thừng kéo từ mép trái khung hình.Một người đang nhảy bungee lơ lửng trên hồ xanh giữa thung lũng, dây thừng kéo từ mép trái khung hình. SGK trang 128

Biến dạng nén xuất hiện khi cặp lực ngược chiều, vuông góc bề mặt và hướng vào trong vật; biến dạng kéo xuất hiện khi các lực hướng ra ngoài.

Lực đàn hồi chống lại nguyên nhân gây biến dạng. Trong giới hạn đàn hồi, độ lớn lực đàn hồi của lò xo tỉ lệ với độ biến dạng theo định luật Hooke:

$$F_{đh}=k|\Delta\ell|,$$

trong đó $k$ là độ cứng của lò xo, đơn vị $N/m$. Ngoài giới hạn đàn hồi, lực không còn tỉ lệ với độ biến dạng và vật có thể không trở lại trạng thái ban đầu.

Nguồn sách giáo khoa

Vật lí 10 · NXB Giáo dục Việt Nam